Gebze Teknik Üniversitesi (GTÜ) bünyesinde görev yapan akademisyenler, çelik yapıların deprem direncini artırmak amacıyla geliştirdikleri yeni bir teknolojiyi ticarileştirme aşamasına taşıdı. Binaların sismik performansını yükseltmeyi hedefleyen yenilikçi tasarım, uluslararası pazarlarda kullanıma sunulmak üzere Ductile Solutions Arge Danışmanlık şirketine lisanslandı.
İnşaat Mühendisliği bölümü öğretim üyeleri Doç. Dr. Onur Şeker, Prof. Dr. Bülent Akbaş ile araştırmacılar Jay Shen ve Mahmoud Faytarouni tarafından tasarlanan sistem, çapraz çelik elemanların dayanıklılığına odaklanıyor. Geliştirilen mekanizma sayesinde, şiddetli sarsıntılar sırasında çelik taşıyıcılarda meydana gelen burkulma probleminin tamamen kontrol altına alınması planlanıyor.
İç içe geçmiş çelik profillerin sarsıntı anındaki hareketlerini düzenleyen bu buluş, performansa dayalı tasarım kriterlerine uygun olarak hazırlandı. Söz konusu mühendislik yaklaşımı, endüstriyel tesislerden çok katlı çelik binalara kadar geniş bir yelpazede yapı güvenliğini üst seviyeye çıkarma potansiyeli taşıyor.
Teknoloji transferi süreci, sadece üniversite kaynaklarıyla sınırlı kalmayıp TÜBİTAK 1702 Patent Tabanlı Teknoloji Transferi Destekleme Programı aracılığıyla da finanse ediliyor. Bu destek sayesinde projenin laboratuvar aşamasından saha uygulamalarına geçiş sürecinin, doğrulama testlerinin ve nihai ticarileşme adımlarının ciddi oranda hızlanması öngörülüyor.
İmzalanan lisans sözleşmesinin ana hedefleri arasında, yerli imkanlarla üretilen bu akademik bilginin küresel ölçekte kabul gören bir yapı teknolojisine dönüştürülmesi bulunuyor. Geliştirilen sismik kontrol sisteminin, başta Amerika Birleşik Devletleri olmak üzere deprem riski taşıyan çeşitli ülkelerde ticari bir ürüne dönüşmesi hedefleniyor. Üniversite kaynaklı bu tür mühendislik çözümlerinin yurt dışına ihraç edilmesi, Türkiye’nin yüksek katma değerli teknoloji ihracatı stratejisine de doğrudan katkı sunuyor.
Sürece ilişkin bilgi veren GTÜ Rektörü Prof. Dr. Hacı Ali Mantar, üniversitelerde üretilen bilimsel çalışmaların sadece akademik yayınlarla veya laboratuvar raflarında kalmaması gerektiğinin altını çizdi. Rektör Mantar, akademik bilginin sanayi ile buluşarak toplumsal faydaya ve doğrudan ekonomik değere dönüşmesini kurum olarak stratejik bir öncelik şeklinde belirlediklerini ifade etti.
Özellikle Türkiye gibi aktif fay hatları üzerinde yer alan ve deprem gerçeğiyle yaşayan ülkeler için yapı güvenliğinin hayati önem taşıdığını hatırlatan Mantar, bu alanda alınan patentlerin özel sektöre kazandırılmasının üniversite-sanayi işbirliği vizyonu açısından kritik bir eşik olduğunu vurguladı.
Gerçekleşen bu lisanslama faaliyeti, yükseköğretim kurumlarındaki araştırma geliştirme ekosisteminin somut ticari başarılara dönüşebileceğini gösteren güncel bir örnek olarak kayıtlara geçti.
